فهرست تلفات فرمول یک
این فهرست از تلفات فرمول یک، رانندگانی را که در طول یکی از رویدادهای مسابقات جهانی فدراسیون بینالمللی اتومبیلرانی (فیا) (شامل مراحل تمرین، تعیین خط و مسابقه) کشته شدهاند، و رانندگانی که در حین راندن خودروهای فرمول یک مدرن یا قدیمی در خارج از مسابقات جهانی کشته شدهاند را در بر میگیرد. مارشالهای پیست و سایر حاضرین در مسابقات که در نتیجهٔ این حوادث کشته شدهاند در اینجا فهرست نشدهاند. پنجاه و دو راننده بر اثر حوادثی که در طول یک رویداد مسابقات جهانی فدراسیون بینالمللی اتومبیلرانی رخ دادهاند، و یا در حال راندن یک خودروی فرمول یک در رویدادی خارج از مسابقات جهانی، کشته شدهاند، که نخستین آنها کامرون ارل در سال ۱۹۵۲ بودهاست. سی و دو نفر از این رانندگان بر اثر حادثهای در یک گراند پری آخر هفته، که بخشی از مسابقات جهانی بوده، هفت نفر از آنها در مراحل آزمایشی و دوازده نفر از آنها در رویدادهای غیر قهرمانی فرمول یک کشته شدهاند. پیست اتومبیلرانی ایندیاناپلیس بیشترین تعداد تلفات را به خود اختصاص دادهاست؛ در دورانی که مسابقات ایندیاناپلیس ۵۰۰ بخشی از مسابقات قهرمانی جهان بود، هفت راننده در این پیست کشته شدند. پانزده راننده در دههٔ ۱۹۵۰، چهارده راننده در دههٔ ۱۹۶۰، دوازده نفر در دههٔ ۱۹۷۰، چهار نفر در دههٔ ۱۹۸۰، و دو راننده در دههٔ ۱۹۹۰ جان خود را از دست دادند. پس از مرگ آیرتون سنا و رولند راتزنبرگر در روزهای متوالی در فصل ۱۹۹۴، و تا پیش از مرگ ژول بیانچی در سال ۲۰۱۵ بر اثر جراحات وارده در جایزه بزرگ ژاپن ۲۰۱۴، برای مدت بیش از ۲۰ سال هیچ رانندهای در طول رویدادهای مسابقات قهرمانی جهان کشته نشدهبود،[1] اگرچه در سالهای میان این دو حادثه، سه رانندهٔ دیگر نیز در حال رانندگی با خودروهای سابق فرمول یک (دو خودرو از دههٔ ۱۹۶۰، و یک خودرو از دههٔ ۱۹۹۰) در مسابقات خودروهای قدیمی و سایر رویدادهایی غیر مرتبط با مسابقات گراند پری قهرمانی جهان کشته شدند.[2][3][4]
فرمول یک |
---|
دو نفر از قهرمانان فرمول یک در حال مسابقهدادن یا تمرین برای مسابقه کشته شدهاند: جوهن رایندت در سال ۱۹۷۰، و آیرتون سنا در سال ۱۹۹۴. رایندت تنها رانندهای است که پس از مرگ برندهٔ مقام قهرمانی شدهاست.[5]


تلفات
![]() |
نشانگر مسابقه یا آزمونی است که بهعنوان بخشی از مسابقات جهانی فرمول یک محسوب نمیشده است. |
راننده | تاریخ تصادف | رویداد | پیست | خودرو | مرحله | منبع(ها). |
---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
۱۸ ژوئن ۱۹۵۲ | آزمون | میرا | ئیآرای | آزمون | [6] |
![]() |
۱۵ مهٔ ۱۹۵۳ | ایندیاناپلیس ۵۰۰[ی 1] | پیست اتومبیلرانی ایندیاناپلیس | کرتیس کرافت | تمرین | [8] |
![]() |
۱۸ سپتامبر ۱۹۵۳ | گراند پری مودنا![]() |
پیست اتومبیلرانی مودنا | فراری تیپو ۵۰۰ | تمرین | [9] |
![]() |
۳۱ ژوئیه ۱۹۵۴ | جایزه آلمان | نوربورگرینگ | مازراتی ۲۵۰اف | تمرین | [8] |
![]() |
۱۱ آوریل ۱۹۵۵ | گراند پری پو![]() |
پیست پو | مازراتی ۴سیالتی | مسابقه | [10] |
![]() |
۱۶ مهٔ ۱۹۵۵ | ایندیاناپلیس ۵۰۰[ی 1] | پیست اتومبیلرانی ایندیاناپلیس | کرتیس کرافت | تمرین | [8] |
![]() |
۳۰ مهٔ ۱۹۵۵ | مسابقه | ||||
![]() |
۱۴ مارس ۱۹۵۷ | آزمون | پیست اتومبیلرانی مودنا | فراری ۸۰۱ | آزمون | [12] |
![]() |
۱۵ مهٔ ۱۹۵۷ | ایندیاناپلیس ۵۰۰[ی 1] | پیست اتومبیلرانی ایندیاناپلیس | کرتیس کرافت | تمرین | [8] |
![]() |
۳۰ مهٔ ۱۹۵۸ | ایندیاناپلیس ۵۰۰[ی 1] | پیست اتومبیلرانی ایندیاناپلیس | کرتیس کرافت | مسابقه | [8] |
![]() |
۶ ژوئیه ۱۹۵۸ | گراند پری فرانسه | رنس-گو | فراری ۲۴۶ اف۱ | مسابقه | [8] |
![]() |
۳ اوت ۱۹۵۸ | جایزه بزرگ آلمان | نوربورگرینگ | فراری ۲۴۶ اف۱ | مسابقه | [13] |
![]() |
۱۹ اکتبر ۱۹۵۸ | جایزه بزرگ مراکش | پیست عین-دیاب | ونوال | مسابقه | [8] |
![]() |
۲ مهٔ ۱۹۵۹ | ایندیاناپلیس ۵۰۰[ی 1] | پیست اتومبیلرانی ایندیاناپلیس | کوزما | تمرین | [8] |
![]() |
۱۹ مهٔ ۱۹۵۹ | کورنیس | ||||
![]() |
۱۳ مهٔ ۱۹۶۰ | جام بینالمللی بیآردیسی![]() |
پیست سیلورستون | کوپر تی۵۱ | تمرین | [8] |
![]() |
۱۹ ژوئن ۱۹۶۰ | جایزه بزرگ بلژیک بلژیک[ی 5] | پیست اسپا-فرانکورشان | کوپر تی۵۱ | مسابقه | [8] |
![]() |
لوتوس ۱۸ | |||||
![]() |
۱ ژوئن ۱۹۶۱ | جام سیلور سیتی![]() |
برندز هچ | کوپر | تمرین | [14] |
![]() |
۱۵ ژوئن ۱۹۶۱ | آزمون | پیست اتومبیلرانی مودنا | کوپر تی۵۱ | آزمون | [15] |
![]() |
۱۰ سپتامبر ۱۹۶۱ | جایزه بزرگ ایتالیا | پیست ناتزیوناله مونتزا | فراری ۱۵۶ اف۱ | مسابقه | [17] |
![]() |
۱ نوامبر ۱۹۶۲ | گراند پری مکزیک![]() |
پیست هرمانوس رودریگز | لوتوس ۲۴ | تمرین | [18] |
![]() |
۲۱ دسامبر ۱۹۶۲ | گراند پری ناتال![]() |
پیست وستمید | لوتوس ۲۴ | تمرین | [8] |
![]() |
۱ اوت ۱۹۶۴ | جایزه بزرگ آلمان | نوربورگرینگ | پورشه ۷۱۸ | تمرین | [8] |
![]() |
۷ اوت ۱۹۶۶ | جایزه بزرگ آلمان | نوربورگرینگ | برابام | مسابقه | [20] |
![]() |
۷ مهٔ ۱۹۶۷ | جایزه بزرگ موناکو | پیست موناکو | فراری ۳۱۲ | مسابقه | [21] |
![]() |
۱۴ اوت ۱۹۶۷ | آزمون | پیست سیلورستون | برابام | آزمون | [22] |
![]() |
۷ ژوئیه ۱۹۶۸ | گراند پری فرانسه | قوایه-لیس-سارتس | هوندا آرای۳۰۲ | مسابقه | [23] |
![]() |
۱ اوت ۱۹۶۹ | جایزه بزرگ آلمان | نوربورگرینگ | بامو | تمرین | [8] |
![]() |
۲۵ مهٔ ۱۹۷۰ | همایش کلوپ خودروهای اسپورت ناتینگهام![]() |
پیست سیلورستون | کوپر | مسابقه | [24][25] |
![]() |
۲۱ ژوئن ۱۹۷۰ | جایزه بزرگ هلند | پیست پارک زاندفورت | دتوماسو | مسابقه | [26] |
![]() |
۵ سپتامبر ۱۹۷۰ | جایزه بزرگ ایتالیا | پیست ناتزیوناله مونتزا | لوتوس ۷۲ | تعیین خط | [5] |
![]() |
۲۴ اکتبر ۱۹۷۱ | مسابقه پیروزی قهرمانی جهان![]() |
برندز هچ | بیآرام پی۱۶۰ | مسابقه | [27] |
![]() |
۲۹ ژوئیه ۱۹۷۳ | جایزه بزرگ هلند | پیست پارک زاندفورت | مارچ | مسابقه | [8] |
![]() |
۶ اکتبر ۱۹۷۳ | جایزه بزرگ ایالات متحده | واتکینز گلن | تایرل | تعیین خط | [28] |
![]() |
۲۲ مارس ۱۹۷۴ | آزمون | کیالامی | شدو دیان۳ | آزمون | [29] |
![]() |
۶ اکتبر ۱۹۷۴ | جایزه بزرگ ایالات متحده | واتکینز گلن | سرتیز | مسابقه | [30] |
![]() |
۱۷ اوت ۱۹۷۵ | جایزه بزرگ اتریش | آسترایشرینگ | مارچ | تمرین | [8] |
![]() |
۵ مارس ۱۹۷۷ | جایزه بزرگ آفریقای جنوبی | کیالامی | شدو دیان۸ | مسابقه | [32] |
![]() |
۲۹ اوت ۱۹۷۷ | راند ۱۱ سری بینالمللی شلاسپورت![]() |
برندز هچ | مکگوایر بیام۱ | تمرین | [33] |
![]() |
۱۰ سپتامبر ۱۹۷۸ | جایزه بزرگ ایتالیا | پیست ناتزوناله مونتزا | لوتوس ۷۸ | مسابقه | [35] |
![]() |
۱ اوت ۱۹۸۰ | آزمون | هوکنهایمرینگ | آلفا رومئو ۱۷۹ | آزمون | [36] |
![]() |
۸ مهٔ ۱۹۸۲ | جایزه بزرگ بلژیک | پیست زولده | فراری ۱۲۶سی | تعیین خط | [37] |
![]() |
۱۳ ژوئن ۱۹۸۲ | جایزه بزرگ کانادا | پیست ژیل ویلنوو | اوسلا | مسابقه | [8] |
![]() |
۱۴ مهٔ ۱۹۸۶ | آزمون | پیست پل ریکارد | برابام بیتی۵۵ | آزمون | [39] |
![]() |
۳۰ آوریل ۱۹۹۴ | گراند پری سان مارینو | پیست اتومبیلرانی انزو دینو فراری | سیمتک اس۹۴۱ | تعیین خط | [40] |
![]() |
۱ مهٔ ۱۹۹۴ | ویلیامز افدبلیو۱۶ | مسابقه | |||
![]() |
۲۴ ژوئن ۲۰۰۰ | فستیوال سرعت گودوود![]() |
تپهنوردی گودوود | لوتوس ۶۳ | مسابقه | [2] |
![]() |
۱۴ ژوئیه ۲۰۰۲ | سوپرپریکس چک![]() |
پیست موست | فوتوورک افای۱۷ | مسابقه | [3][42] |
![]() |
۲۷ ژوئیه ۲۰۱۴ | جام یادبود جک برابام![]() |
پیست سیلورستون | لوتوس ۱۸ | مسابقه | [4] |
![]() |
۵ اکتبر ۲۰۱۴ | جایزه بزرگ ژاپن | پیست سوزوکا | ماراشا امآر۰۳ | مسابقه | [1] |
![]() |
۲ سپتامبر ۲۰۱۷ | گراند پری تاریخی![]() |
پیست پارک زاندفورت | مارچ ۷۰۱ | مسابقه | [43] |
بر پایه ملیت
ملیت | مجموع | نخستین | آخرین |
---|---|---|---|
![]() |
۱۴ | ۱۹۵۲ | ۲۰۱۴ |
![]() |
۱۰ | ۱۹۵۳ | ۱۹۷۵ |
![]() |
۷ | ۱۹۶۶ | ۱۹۸۶ |
![]() |
۵ | ۱۹۶۸ | ۲۰۱۷ |
![]() |
۴ | ۱۹۷۰ | ۲۰۰۲ |
![]() |
۲ | ۱۹۶۱ | ۱۹۶۹ |
![]() |
۱ | ۱۹۵۴ | |
![]() |
۱۹۷۷ | ||
![]() |
۱۹۵۳ | ||
![]() |
۱۹۹۴ | ||
![]() |
۱۹۸۲ | ||
![]() |
۱۹۶۲ | ||
![]() |
۱۹۶۴ | ||
![]() |
۱۹۶۲ | ||
![]() |
۱۹۷۸ | ||
![]() |
۱۹۷۱ |
بر پایه پیست
پیست | مجموع | نخستین | آخرین |
---|---|---|---|
![]() |
۷ | ۱۹۵۳ | ۱۹۵۹ |
![]() |
۵ | ۱۹۵۴ | ۱۹۶۹ |
![]() |
۴ | ۱۹۶۰ | ۲۰۱۴ |
![]() |
۳ | ۱۹۵۳ | ۱۹۶۱ |
![]() |
۱۹۶۱ | ۱۹۷۷ | |
![]() |
۱۹۶۱ | ۱۹۷۸ | |
![]() |
۱۹۷۰ | ۲۰۱۷ | |
![]() |
۲ | ۱۹۶۰ | ۱۹۶۰ |
![]() |
۱۹۷۳ | ۱۹۷۴ | |
![]() |
۱۹۷۴ | ۱۹۷۷ | |
![]() |
۱۹۹۴ | ۱۹۹۴ | |
![]() |
۱ | ۱۹۵۲ | |
![]() |
۱۹۵۵ | ||
![]() |
۱۹۵۸ | ||
![]() |
۱۹۵۸ | ||
![]() |
۱۹۶۲ | ||
![]() |
۱۹۶۲ | ||
![]() |
۱۹۶۷ | ||
![]() |
۱۹۶۸ | ||
![]() |
۱۹۷۵ | ||
![]() |
۱۹۸۰ | ||
![]() |
۱۹۸۲ | ||
![]() |
۱۹۸۲ | ||
![]() |
۱۹۸۶ | ||
![]() |
۲۰۰۰ | ||
![]() |
۲۰۰۲ | ||
![]() |
۲۰۱۴ |
یادداشتها
- از سال ۱۹۵۰ تا ۱۹۶۰، مسابقه ایندیاناپلیس ۵۰۰ بخشی از مسابقات قهرمانی رانندگان جهان بود.[7]
- آیولو یک روز پس از تصادف خود، در ۱۷ مهٔ ۱۹۵۵ درگذشت.[11]
- لوییس-اوانز ۶ روز پس از تصادف خود، در ۲۵ اکتبر ۱۹۵۸ بر اثر شدت سوختگی درگذشت.[8]
- آنسر پانزده روز پس از تصادف خود، در ۱۷ مهٔ ۱۹۵۹ بر اثر شدت سوختگی درگذشت.[8]
- بریستو و استیسی در تصادفهای جداگانه کشته شدند.[8]
- کابیانکا که به علت نقص فنی قادر به کاهش سرعت خودروی خود نبود، از میان یک دروازهٔ باز وارد جادهٔ عمومی شد و با چندین خودروی دیگر برخورد کرد. او بههمراه سه نفر دیگر در این حادثه کشته شد.[15]
- خودروی فون تریپس که با خودروی جیم کلارک برخورد کردهبود، از مسیر اصلی پیست خارج شد و همزمان که در هوا در حال چرخیدن بود، با یک حصار سیمی و افرادی که پشت آن تجمع کردهبودند برخورد کرد. فون تریپس، که از خودرو به بیرون پرتاب شدهبود، به همراه پانزده تماشاچی در این حادثه کشته شد.[16]
- گودین دی بوفورت یک روز پس از تصادف خود، در ۲ اوت ۱۹۶۴ درگذشت.[19]
- تیلور سی و دو روز پس از تصادف خود، در ۸ سپتامبر ۱۹۶۶ بر اثر سوختگی ۵۰ درصدی درگذشت.[20]
- باندینی سه روز پس از تصادف خود، در ۱۰ مهٔ ۱۹۶۷ درگذشت.[21]
- پس از آنکه یکی از تایرهای خودروی دونوهو پنچر شد، او به سمت حصارهای نگهدارنده و چندین بیلورد تبلیغاتی و یک پست پشتیبانی، که احتمالاً به کلاه ایمنی او برخورد کردهبود، منحرف شد. او به همراه مانفرد شالر، یکی از مارشالهای پیست که مورد اصابت قطعات پرت شدهٔ خودرو قرار گرفتهبود، دو روز پس از حادثه در ۱۹ اوت ۱۹۷۵ درگذشت.[31]
- پرایس، به همراه فردریک جانسن فن وورن، که یک مارشال ایمنی داوطلب نوجوان بود، هنگامی که جانسن فن وورن برای خاموش کردن یک آتش در حال عبور از میانهٔ پیست بود، با سرعت بالا با یکدیگر برخورد کردند و هر دو کشته شدند.[32]
- مکگوایر که بواسطهٔ یک نقص فنی مکانیکی کنترل خودروی خود را از دست دادهبود، با یکی از جایگاههای مارشالها برخورد کرد. او بههمراه جان تورپ، یکی از مارشالهای میدان مسابقه کشتهشد.[33]
- پیترسن یک روز پس از تصادف خود، در ۱۱ سپتامبر ۱۹۷۸ بر اثر آمبولی چربی در بیمارستان درگذشت.[34]
- دو آنجلیس یک روز پس از تصادف خود در ۱۵ مهٔ ۱۹۸۶ درگذشت.[38]
- داوسون-دیمر در خط پایان با یک ستون چوبی برخورد کرد. این حادثه منجر به کشته شدن یکی از مارشالها بهنام اندرو کارپنتر و وارد شدن صدمات شدید به یک مارشال دیگر شد. این رانندهٔ ۵۹ ساله احتمالاً پیش از اینکه کنترل خودروی خود را از دست بدهد، دچار حملهٔ شدید قلبی شدهبود.[41]
- بیانچی پیش از آنکه در ۱۷ ژوئیه ۲۰۱۵ تسلیم جراحات وارده بر اثر تصادف شود، پس از تصادفش بیش از ۹ ماه در بیمارستان در حالت کما بهسر میبرد.[1]
- فرر پنج روز پس از تصادف خود، در ۷ سپنامبر ۲۰۱۷ درگذشت.[43]
منابع
- DiZinno, Tony (July 17, 2015). "Jules Bianchi dies at age 25, his family confirms". NBC Sports. Archived from the original on 2015-09-06.
- Savill, Richard (June 26, 2000). "Brother of Earl dies in Goodwood hill climb". The Daily Telegraph. London. Archived from the original on 2016-03-14.
- "Grave incident mars Czech Superprix". Motorsport.com. July 16, 2002. Archived from the original on 2018-10-21.
- "Historic racer Denis Welch dies in Silverstone Classic accident". Autosport. July 28, 2014. Archived from the original on 2018-10-21.
- Benson, Andrew (March 13, 2012). "Formula 1's greatest drivers. Number 20: Jochen Rindt". BBC Sport. Archived from the original on 2016-08-26.
- "Killed while testing racing car". The Times. London. June 19, 1952. p. 4.
- "F1: A brief history of the US Grand Prix". F1.com. Archived from the original on 2018-10-21 – via Racing News.
- Williamson, Martin. "Deaths in Formula One". ESPN UK. Archived from the original on 7 April 2015. Retrieved 25 September 2019.
- "Charles de Tornaco". ESPN UK. Archived from the original on 2015-12-25.
- "XVI Grand Prix de Pau". Motor Sport. Teesdale Publishing. XXXI (5): 264–265. May 1955.
- "Crash injuries fatal to Indianapolis racer". The Pittsburgh Press. United Press. May 17, 1955.
- Diepraam, Mattijs; Muelas, Felix (2001). "The dashing Milanese that stayed young forever". 8W. Archived from the original on 2012-10-15 – via Forix.com/8w.
- "Silverstone '58 – Hawthorn & Collins' all-English affair". Formula1.com. July 6, 2010. Archived from the original on 2013-10-29.
- "Racing driver dies after crash". The Times. London. June 2, 1961. p. 23.
- "Four die in Italian race car crash". The Times. London. June 16, 1961. p. 13.
- Collantine, Keith (September 10, 2011). "50 years ago today: F1's worst tragedy at Monza". RaceFans. Archived from the original on 2015-10-27.
- Williams, Richard (September 5, 2011). "When motor racing really was a matter of life and death". TheGuardian.com. Archived from the original on 2013-10-30.
- "Ricardo Rodríguez". ESPN UK. Archived from the original on 2015-12-26.
- Diepraam, Mattijs (May 24, 2000). "The last knight of Grand Prix racing". 8W. Archived from the original on 2016-03-07 – via Forix.com/8w.
- "John Taylor". ESPN UK. Archived from the original on 2015-12-22.
- "Lorenzo Bandini". ESPN UK. Archived from the original on 2016-05-02.
- "Bob Anderson". ESPN UK. Archived from the original on 2015-12-25.
- "Schlesser dies in experimental Honda at Rouen". ESPN UK. Archived from the original on 2018-02-15.
- "Racing car death". The Times. London. May 26, 1970. p. 2.
- "Martin Brain". Motorsport Memorial. Retrieved 2019-09-25.
- Edworthy, Sarah (July 19, 2003). "Piers Courage lived life to the full and was tipped for GP greatness". The Daily Telegraph. London. Archived from the original on 2012-09-10.
- "Jo Siffert". ESPN UK. Archived from the original on 2015-12-24.
- "François Cevert". ESPN UK. Archived from the original on 2015-07-15.
- "Peter Revson". ESPN UK. Archived from the original on 2016-05-12.
- Katz, Michael (October 7, 1974). "Driver is killed as Fittipaldi wins title at Watkins Glen". The New York Times. p. 45. Archived from the original on 2018-07-23.
- "Donohue dies after surgery". Eugene Register-Guard. Associated Press. August 20, 1975.
- "Plaque to commemorate F1 winner". BBC News Online. June 11, 2009. Archived from the original on 2012-10-19.
- "News in brief: Brands Hatch crash kills 2". The Times. London. August 30, 1977. p. 1.
- "Ronnie Peterson". ESPN UK. Archived from the original on 2015-07-22.
- "F1's greatest drivers – 19 Ronnie Peterson". Autosport. Archived from the original on 2012-12-09.
- "Patrick Depailler". ESPN UK. Archived from the original on 2015-07-15.
- Benson, Andrew (July 4, 2012). "Formula 1's greatest drivers. Number 12: Gilles Villeneuve". BBC Sport. Archived from the original on 2016-08-26.
- "Racer dies of crash injuries". Boca Raton News. May 16, 1986.
- "Elio de Angelis". ESPN UK. Archived from the original on 2015-07-13.
- Benson, Andrew (April 21, 2004). "A death that shocked the world". BBC Sport. Archived from the original on 2010-11-24.
- Harding, Thomas (June 27, 2000). "Driver 'died of heart attack before crash'". The Daily Telegraph. London. Archived from the original on 2018-02-14.
- "Fritz Glatz". Grandprix.com. July 19, 2002. Archived from the original on 2018-10-21.
- Pye, Marcus; Benyon, Jack (September 7, 2017). "French driver David Ferrer dies after Zandvoort Historic GP crash". Autosport. Archived from the original on 2018-10-12.