گرگینخان گرجی
گرگینخان گرجی (گیورگی یازدهم) از سرداران گرجی تبار دورهٔ صفویه و حاکم ایالت قندهار امپراتوری صفوی بود.
گیورگی یازدهم | |
---|---|
![]() نقاشی از گرگینخان گرجی | |
پادشاه گرجستان | |
سلطنت | ۱۶۷۶–۱۶۸۸ ۱۷۰۳–۱۷۰۹ |
تاجگذاری | کارتلی |
زاده | ۱۶۵۱ |
درگذشته | ۲۱ آوریل ۱۷۰۹ |
همسر(ان) | تامار باگراتیونی - داویتاشویلی خورشان میکلادزه |
فرزند(ان) | باگرات مریم رودام |
Dynasty | باگراتیونیها |
پدر | واختانگ پنجم |
مادر | رودام قاپلانیشویلی - اوربلیانی |
دین و مذهب | ارتدکس گرجی سپس اسلام آورد |
امضاء | ![]() |
گرگین خان (گیورگی یازدهم) پادشاه کارتلی، در سال ۱۶۸۸ م توسط شاه سلیمان خلع شد، اما به سال ۱۶۹۱ در مقام خود ابقا گردید. چهار سال بعد باز هم بر اثر دسیسهای سمت خود را از دست داد و شاه سلطان حسین وی را به دربار صفوی فرا خواند. «گرگین خان بر وجه قیاس با گروه بی ثمران بی کفایتی که در دربار ایران مجتمع بودند همان کسی بود که میتوانست در صورت بروز اغتشاش به فرو نشاندن آن نائل گردد، طولی نکشید که خدمت گذار وی محل حاجت قرار گرفت». در سال ۱۶۹۸ عدهای از بلوچها به کرمان حمله کردند و بعد از غارت آنجا به سوی یزد راندند و بندرعباس را نیز مورد تهدید قرار دادند. سلطان حسین با اصرار گیورگی را به دفع آنها فرستاد. گیورگی که ملقب به شاهنواز دوم شده بود، ابتدا برادرش لوان را پیشاپیش فرستاد. لوان بیست روزه خود را به کرمان رسانید و بلوچها را شکست داد. در این سفر لوان همراه یک تاریخ نگار گرجی به نام «سخنیا چخیدزه» حضور داشت. گیورگی خود نیز به دنبال برادر روانه گشت و بلوچها را تار و مار نمود. او تا سال ۱۷۰۴ در کرمان ماند و ده سال بعد از تهاجم بلوچها با شورش افغان های. غلزایی، سلطان حسین گیورگی را مأمور دفع افغانها نمود.[1] گیورگی حکومت کرمان را توسط نایب خود اداره میکرد و اسماً پادشاه کارتلی بود.[2] او شورش افغانها را فرو نشاند اما حماقت و غفلت درباریان باعث رشد و ترقی میرویس کلانتر افغانی گردید و او نیز گیورگی و گرجیان همراهش را به قتل رسانیده و فرزند وی محمود افغان نیز بساط حکومت صفویان را برچید.
پانویس
- لکهارت، انقراض سلسلهٔ صفویه و ایّام استیلای افغان ها در ایران، ۵۱–۵۴.
- برن، نظام ایالات در دورهٔ صفویه، ۱۳۷.
منابع
- لکهارت، لارنس. انقراض سلسلهٔ صفویه و ایّام استیلای افاغنه در ایران. تهران: چاپ تابان، ۱۳۴۳.
- برن، رهر. نظام ایالات در دورهٔ صفویه. تهران: بنگاه نشر و ترجمهٔ کتاب، ۱۳۵۷.